در انتخاب رشته مهندسی مکانیک به چه نکاتی توجه کنیم؟
ثبت نام شروع شد

در انتخاب رشته مهندسی مکانیک به چه نکاتی توجه کنیم؟

رشته مهندسی مکانیک و گرایش‌های آن

رشته مکانیک زیرمجموعه علم مکانیک است. مکانیک به معنی تعمیر و یک شاخه از علم فیزیک است. مکانیک به دو بخش متفاوت و اصلی مکانیک کلاسیک و مکانیک کوانتومی تقسیم می‌شود. این شاخه از علم به بررسی مفاهیمی چون زمان، مکان، حرکت ماده و نیروی منجر به حرکت می‌پردازد.

مهندسی مکانیک نیز بر مبنای علم فیزیک و شاخه مکانیک و با تکیه بر قواعد پیچیده ریاضی و دیفرانسیل به مطالعه حرکت ماده و نیروی محرک آن می‌پردازد. همچنین محاسبه، طراحی و کنترل دستگاه‌های مختلف در تمامی حوزه‌های صنعت نیز بر عهده این رشته است. به‌این‌ترتیب مهندسی مکانیک بخش کاربردی رشته مکانیک در حوزه صنعت به شمار می‌رود. مهندسی مکانیک با ساخت، مدل‌سازی، شبیه‌سازی‌، طراحی، روش ساخت و راه‌اندازی ماشین‌ها و آزمایش دستگاه‌ها ارتباط دارد. این رشته مهندسی قدمت طولانی دارد و یکی از با سابقه‌ترین‌های مهندسی است.

 

رشته مهندسی مکانیک مناسب چه افرادی است؟

علاقه‌مندان به فیزیک و ریاضی و ساخت دستگاه و افرادی که به مفاهیم دینامیک، ترمودینامیک، تحلیل سازه‌ها آشنا هستند به این رشته گرایش بیشتری دارند. این رشته نیز مانند سایر رشته‌های مهندسی به استفاده از مفاهیم انتزاعی یا پایه‌ای علم برای به کار بردن در زندگی روزمره شکل‌گرفته است.

این رشته به محاسبات پیچیده ریاضی و تجسم فضایی نیاز دارد، اگر فردی علاوه بر علاقه به فیزیک و ریاضی، علاقه‌مند به ساخت و تولید دستگاه و تحلیل نحوه کار ماشین‌آلات نیز باشد در این رشته موفق می‌شود.

 

گرایش‌های مهندسی مکانیک

به سبب گستردگی و قدمت زیاد رشته مهندسی مکانیک گرایش‌های بسیاری برای آن وجود دارد. «طراحی‌ کاربردی»‌، «تبدیل انرژی» و «ساخت‌ و تولید» از مهم‌ترین گرایش‌های آن است. گرایش‌های عمومی این رشته در مقطع کارشناسی شامل «طراحی جامدات»، «حرارت و سیالات» و «ساخت و تولید» است.

گرایش‌های دیگری نیز در این رشته وجود دارد برای مثال رشته‌های «مکانیک خودرو»، «مکانیک هوافضا»، «دریا مکانیک»، «ماشین‌های ریلی‌»، «تأسیسات حرارتی و برودتی»، «نیروگاه»، «بیومکانیک»، «مکانیک مکاترونیک»، «سیستم‌های انرژی» و «بایوسیستم» بخشی از این گرایش‌هاست.

گرایش‌های مقطع کارشناسی ارشد مهندسی مکانیک شامل «گرایش ساخت و تولید»، «گرایش تبدیل انرژی»، «گرایش سیستم محرکه خودرو»، «گرایش سازه بدنه خودرو»، «گرایش طراحی کاربردی»، «گرایش طراحی سیستم‌های دینامیکی خودرو»، «گرایش بیومکانیک»، «گرایش سلاح»، «گرایش طراحی دینامیک خودرو نظامی»، «گرایش سازه و بدنه خودرو نظامی» و «گرایش نیروی محرکه خودرو نظامی» است.

 

تاریخچه مهندسی مکانیک

ضرورت شکل‌گیری رشته مهندسی مکانیک در انقلاب صنعتی اروپا به وجود آمد. صنعتی شدن جوامع اروپایی و ایجاد کارخانه‌های عظیم نیاز به تولید انبوه دستگاه‌ها و در نتیجه ضرورت وجود دانش مهندسی مکانیک را پدید آورد. انقلاب صنعتی در قرن هجدهم میلادی و پیشرفت چشم‌گیر علم فیزیک در قرن نوزدهم دو عامل مهم در شکل‌گیری این رشته مهندسی بود. از آن زمان تا به امروز مهندسی مکانیک روز به روز پیشرفت کرده و حوزه گسترده‌ای را پوشش می‌دهد.

تاریخچه این رشته مهندسی در ایران با آغاز آموزش رسته مهندسی برق یکسان است. در ابتدا رشته مهندسی برق و مهندسی مکانیک در یک رشته واحد به نام «الکترومکانیک» به دانشگاه‌های ایران وارد شد. مهندسی مکانیک سال‌ها با این نام آموزش داده می‌شد. حدود نیم قرن پیش رشته مهندسی مکانیک با همین نام به وجود آمد. اولین گرایش‌های این رشته «طراحی جامدات» و «حرارت و سیالات» بود و کمی بعد گرایش‌های «مهندسی دریا»، «ساخت و تولید» نیز شکل گرفت.

 

مفاهیم پایه و علوم نزدیک به مهندسی مکانیک

مفاهیم و مباحث مورد توجه در این رشته گسترده و متنوع است. مهندسی مکانیک را از نظر تنوع مباحث موردمطالعه می‌توان جامع‌ترین رشته مهندسی دانست. این رشته هر علمی که به تولید، بررسی، تنظیم، تبدیل و استفاده از انرژی، ایجاد و تبدیل حرکت می‌پردازد را شامل می‌شود. در این رشته به مفاهیم پایه ایستایی، پویایی، مقاومت مصالح، انتقال حرارت، ارتعاشات، دینامیک ماشین، طراحی اجزاء ماشین، ترمودینامیک، مکانیک سیالات، کنترل اتوماتیک، علم مواد و روش‌های تولید، ریاضیات مهندسی پرداخته می‌شود.

طراحی ساخت، محاسبه فنی، آزمایش دستگاه‌ها و تمامی کاربردهای این رشته گستره وسیعی را شامل می‌شوند که دربرگیرنده علوم مادر ریاضی و فیزیک تا هنر طراحی است. به این علت رشته مهندسی مکانیک با مهندسی هوافضا، مهندسی خودرو، مهندسی مکاترونیک، مهندسی برق، مهندسی دریا، مهندسی راه‌آهن (ماشین‌های ریلی)، مهندسی رباتیک، مهندسی صنایع، مهندسی معدن، مهندسی پزشکی (بیومکانیک)، مهندسی شیمی، مهندسی عمران، مهندسی متالورژی، مهندسی هسته‌ای و مهندسی نفت نزدیکی یا هم‌پوشانی دارد.

 

تفاوت فیزیک و مکانیک

مکانیک شاخه‌ای از فیزیک است که این علم را عملی می‌کند. فیزیک علم پایه است و مکانیک علمی کاربردی. رشته مهندسی مکانیک به بررسی حرکت، علت ایجاد آن و نحوه حرکت در ماشین‌آلات می‌پردازد ولی فیزیک به بررسی حرکت ماده و نیروی محرک ماده توجه دارد. برای مثال در فیزیک به مطالعه عوامل تأثیرگذار بر روی حرکت کشتی بر روی آب توجه می‌شود ولی در گرایش سیالات مهندسی فیزیک با تکیه بر علم فیزیک به طراحی فنی کشتی و انجام محاسبات فنی و ریاضی برای ساخت آن کشتی پرداخته می‌شود.

مهندس مکانیک برای انجام رسالت خود علاوه بر فیزیک به یادگیری علوم دیگر نیز نیازمند است. در عین حال نیازی به فهم و یادگیری عمیق و گسترده علم فیزیک ندارد. او باید در علوم و حتی هنرهای مختلف دانشی کسب کند تا در رشته خود موفق باشد. این رشته تحلیل و طراحی سیستم‌های دینامیکی و استاتیکی است.

 

گرایش طراحی جامدات

 

این گرایش از دروس نظری و کارگاهی- آزمایشگاهی تشکیل‌شده است. این گرایش تا مقطع دکتری نیز وجود دارد و امکان ادامه تحصیل در آن در کشور ما وجود دارد. درس‌های مقاومت مصالح، طراحی و دینامیک در این گرایش آموزش داده می‌شود. این گرایش شامل دروسی با تکیه بر دانش جبر، مثلثات، هندسه و فیزیک است. هدف نهایی آموزش این گرایش توانایی طراحی مکانیزم دستگاه‌ها در مراکز صنعتی و کارخانه جات است.

 

 گرایش حرارت و سیالات

این گرایش نیز هم از دروس نظری و هم دروس کارگاهی- آزمایشگاهی تشکیل‌شده است. نیاز به دانش پایه فیزیک و ریاضی در یادگیری دروس رشته مهندسی مکانیک ضروری است. در این گرایش طراحی و محاسبه ساخت ماشین‌آلات بر پایه انتقال انرژی و حرارت آموزش داده می‌شود در نهایت دانش‌آموختگان این رشته در صنایع مختلف مانند صنعت نفت، خودروسازی، نیروگاه‌ها، صنایع غذایی و صنایع ذوب فلزات به طراحی و تولید موتورهای احتراقی، مولدهای حرارتی و ماشین‌آلات انتقال سیال نیروگاه آبی مشغول به کار می‌شوند.

 

گرایش ساخت و تولید

 

دروس این گرایش با تکیه بر علوم مادر فیزیک و ریاضی به صورت نظری و کارگاهی آموزش داده می‌شود. در این رشته تولید و طراحی قالب‌های ریخته‌گری، برنامه‌ریزی دستگاه‌های خودکار، طراحی و تعمیر و نگهداری ماشین‌آلات صنعتی آموزش داده می‌شود. کاربرد این گرایش در صنایع و کارگاه‌های خودروسازی، ماشین‌آلات کشاورزی، ریخته‌گری، تولید فلزات، قالب‌سازی، تولید ابزار، تولید ماشین‌های نظامی و جوشکاری است. توانایی انجام فعالیت‌های عملی و کارگاهی در دوره آموزش دانشگاهی این گرایش ضرورت دارد.

گرایش مهندسی دریا

هدف این گرایش مطالعه، بررسی، ساخت و طراحی بدنه و استحکام آن، سیستم پیشرانه شامل موتور گیربکس و پایداری کشتی در مقابل امواج است. این گرایش در سال‌های ابتدایی توسعه و گسترش رشته مهندسی مکانیک به وجود آمد. سال‌ها بعد مهندسی دریا به صورت رشته‌ای مستقل درآمد. این رشته در دانشگاه‌های مختلف مانند پلی‌تکنیک، دانشگاه سیستان و بلوچستان و دانشگاه خلیج‌فارس به آموزش اصول ساخت و طراحی کشتی‌سازی می‌پردازد ولی همچنان مانند گذشته به صورت یکی از گرایش‌های مهندسی مکانیک در دانشگاه صنعتی شریف باقی‌مانده است.

 

تفاوت گرایش مهندسی دریا با کشتی‌سازی

گرایش مهندسی دریا از زیرمجموعه‌های رشته مهندسی مکانیک است و تنها در دانشگاه شریف ارائه می‌شود درحالیکه رشته مهندسی دریا (کشتی‌سازی) در دانشگاه‌های مختلف مانند دانشگاه امیرکبیر و دانشگاه خلیج‌فارس ارائه می‌شود. در هر دو رشته موضوعات استحکام بدنه، ناوبری، مسیریابی کشتی، موتور گیربکس کشتی و طراحی بدنه کشتی مطالعه می‌شود ولی در گرایش مهندسی دریا که در دانشگاه شریف وجود دارد علاوه بر این موضوعات سازه‌های دریایی مانند اسکله‌ها و سکوهای نفتی نیز موردبررسی قرار می‌گیرد.


دریافت فایل PDF
در انتخاب رشته مهندسی مکانیک به چه نکاتی توجه کنیم؟
میانگین امتیاز : 1


جهت اخذ مدرک معادل (دیپلم/فوق دیپلم/لیسانس/فوق لیسانس/دکتری) دررشته موردنظر درکمتراز10روز بااستعلام معتبر کلیک کنید.

برچسب ها


دیدگاه ها

دیدگاهی بنویسید

نشانی ایمیل و شماره همراه شما منتشر نخواهد شد.

درخواست مشاوره رایگان
دپارتمان ها
فنی و مهندسی
زبان
مدیریت
علوم طبیعی
طب سنتی
علوم انسانی
علمی کاربردی
هنر

آشنایی با رشته مهندسی معدن و گرایش های آن
آشنایی با رشته مهندسی معدن و گرایش های آن
فرصت های شغلی رشته مهندسی نفت در ایران
فرصت های شغلی رشته مهندسی نفت در ایران

کپی برداری از متن، شکل و ساختار و زمینه فعالیت این پایگاه اینترنتی ممنوع بوده و پیگرد قانونی دارد.

منو
بالا
ثبت نام